Sinemada Kadın Emeği: Cahide Sonku Anısına Altın Portakal

26 Ekim’de başlayacak Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde ilk kez sinema sektöründeki kadın emeğinin görünürlüğüne dikkat çekmek amacıyla Cahide Sonku Ödülü verilecek.

56’ncı Antalya Altın Portakal Film Festivali, bu yıl 26 Ekim-1 Kasım tarihleri arasında yapılacak. Bu yılki teması “Öze Dönmek” olarak belirlenen festivale başvurular başladı.

Festivalde bu yıl ilk kez sinema sektöründeki kadın emeğinin görünürlüğüne dikkat çekmek amacıyla Cahide Sonku Ödülü verilecek.

Türkiye sinemasının önemli kadın oyuncularından biri olmasının yanı sıra kamera arkasında da birçok ilke imza atmış olan Cahide Sonku’nun anısını yaşatmak adına başlatılan ödül, Türkiye film sektöründeki kadın temsiliyeti ve görünürlüğüne dikkat çekmeyi de amaçlıyor.

Ulusal Uzun Metraj Film Yarışması jürisinin değerlendirmesi sonucu verilecek olan Cahide Sonku Ödülü, emeğinin yanı sıra bakışını da filmin ayrılmaz bir parçası kılmış bir kadın sinemacıya 50 bin TL para desteği sunacak. Ödül ise festivalin kapanış gecesi olan 1 Kasım’da belli olacak.

En iyi karakter artisti

1916’da Yemen’de dünyaya gelen ve gerçek adı Cahide Serap olan Cahide Sonku, Cumhuriyet Özel Okulu’nda, ardından İstanbul Belediyesi Konservatuarında eğitim gördü. Profesyonel tiyatro hayatına 1932’de Şehir Tiyatrolarında (Darülbedayi) “Yedi Köyün Zeynebi” oyunu ile başladı.

1933 yılında Nazım Hikmet Ran’ın senaryosunu yazdığı ve Muhsin Ertuğrul ile birlikte yönettiği “Cici Berber” filminde Zozo Dalmas’ın dublörlüğünü yaparak sinemaya ilk adımını attı. Aynı yıl, Muhsin Ertuğrul’un yönettiği “Söz Bir Allah Bir”de  oynadı. Asıl başarısını ise iki yıl sonra, Türkiye sinema tarihine “ilk köy filmi” olarak da geçen “Bataklı Damın Kızı”ndaki Aysel rolüyle yakaladı.

1940 yılında oynadığı “Şehvet Kurbanı” ve “Akasya Palas” filmleriyle başarısını sürdüren Sonku, uzun bir dönem Yeşilçam’ın en çok aranılan kadın oyuncusu oldu ve Yerli Film Yapanlar Cemiyeti tarafından 1948’de düzenlenen ve sinemamızın ilk film yarışması sayılan Yerli Film Müsabakası’nda ‘En İyi Karakter Artisti’ seçildi.

Türkiye sinemasının ilk kadın yönetmeni


1949’da, başrolünde de oynadığı Seyfi Havaeri filmi “Fedakâr Ana”da yönetmen asistanlığı yaparak ilk kez kamera arkasına geçti ve birçok kaynağa göre, 1950’lerin başında kurduğu Sonku Film ile Türkiye sinemasının ilk kadın yapımcısı, senaryosunu da yazdığı “Vatan ve Namık Kemal” (1951) ile de  ilk kadın yönetmeni oldu.

1953’te Orhon Murat Arıburnu ve Sami Ayanoğlu ile birlikte yönettiği “Beklenen Şarkı”da(1953) Zeki Müren ile birlikte oynadı.

1958’de Sonku Film’in deposunda çıkan bir yangın sonucu tüm mal varlığını kaybeden Sonku’nun kariyeri bu olaydan sonra düşüşe geçti. Bir süre tiyatro sahnelerine devam eden sanatçı, 60’larda geri döndüğü sinemada figüran olmak ya da kısıtlı rollerde oynamak zorunda kaldı.

1966’da Osman Seden’in yönettiği “Çalıkuşu”nda Türkan Şoray, Zeynep Değirmencioğlu, Kerim Avşar, Bedia Muvahhit gibi isimlerle birlikte rol alan sanatçı, 1977’de Ülkü Erakalın’ın yönettiği “Yeşilçam Sokağı” filmiyle perdede son kez göründü.

1979’da Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) tarafından verilen ilk ve tek Onur Ödülü’nü, törene gidemediği için bir meyhanede sinema yazarı Atilla Dorsay’ın elinden alan Cahide Sonku, 1981 yılında İstanbul’da yaşama veda etti.

Kaynak: NTV

avatar
  Kaydol  
Bildir
5 Eylül 2019