‘Kadından Ressam Olmaz’ kitabının yazarı Helen Gorrill’in son araştırmasına göre, sanat piyasasında erkek ressamların eseri kadın ressamlara göre 10 kat fazla değer görüyor. Erkek ressamın imzasını attığı eserin fiyatı artarken, kadın ressamın imzası ise değerini düşürüyor.
11 Ağustos’ta BBC Radyo 4’te yayınlanacak, İngiliz gazeteci ve yazar Mary Ann Sieghart’ın hazırladığı ‘Recalculating Art’ belgeselinde Tate Modern’in direktörü Frances Morris, finans Profesörü Renee Adams, Londra Sanat Fuarı sanat küratörü Naomi Polonsky, Sotheby’s’ten Helena Newman ve yazar Helen Gorrill gibi birçok isim kadın ressamların sanat dünyasındaki durumuna yönelik gözlemlerini ve deneyimlerini paylaşacak.
Belgesel yayınlanmadan önce Guardian’a yazan Sieghart, “Piyasa bizi kasten aldatmıyor olabilir ama kesinlikle erkek sanatçıların kadınlardan çok daha iyi olduğu izlenimini veriyor” ifadelerini kullandı. Yazısında, Hayalperest Yayınevi tarafından Türkçeye de kazandırılan ‘Kadından Ressam Olmaz’ kitabının yazarı Helen Gorrill’in programda verdiği bilgileri aktaran Sieghart, şunlara dikkati çekti:
“Gorrill, tüm dünyada satılan 5 bin tablonun fiyatlarını inceledi ve bir erkek sanatçının eseri için kazandığı her 1 sterlin için bir kadının sadece 10 peni kazandığını buldu. Bu bilgiyi aktarırken bana ‘Herhangi bir sektörde karşılaştığım en şok edici cinsiyet uçurumu’ dedi. Gerçekten şok edici. Bir süredir, sanat okullarındaki öğrencilerin yüzde 70’ini kadınlar oluşturuyor ve sanat dünyası da liberal, ilerici değerleriyle övünüyor. Yine de en büyük kazanç farkına öncülük ediyor.”
Sieghart’ın aktardığına göre belgeselde sanat piyasasındaki cinsiyetçiliği ve eşitsizliği gözler önüne seren birçok araştırmaya yer veriliyor.
Örneğin Oxford finans profesörü Renée Adams araştırmasına göre, katılımcılara beş erkek ressamın ve 5 kadın ressamın eseri gösterildi, sanatçının cinsiyetini tahmin etmeleri istendi. Katılımcılar, ancak yüzde 50’sini doğru tahmin etti. Adams, sonucu erkeklerin sanatının kadınlarınkinden daha iyi olmadığının bir kanıtı olarak değerlendirdi.
Bir galeride erkek koleksiyonerler üzerinde yapılan bir diğer araştırmada ise yapay zeka tarafından yaratılan bir tabloya, bir erkek ya da kadın sanatçının adı verildi. Koleksiyonerlere resmin bir erkek tarafından yapıldığı söylendiğinde, bir kadın tarafından yapıldığı belirtilen eserden daha çok beğendiklerini söylediler.
Tate Modern’in direktörü Frances Morris durumu şöyle yorumladı: “Kadın sanatçılar beğenilmiyor çünkü piyasa, sanat tarihi ve kurumlar arasında farkında olunmayan bir danışıklı dövüş var. Kimse kendine güvenmiyor ve onaylanmak istiyor. Kanon diyebileceğiniz, gelenek ve ataerkillikle çerçevelenmiş bir geçmiş var.”
Kaynak: Guardian