İzlandalı feminist kolektif Öfgar, ‘feminist bir cennet’ olarak görülen İzlanda’nın uzun süredir sahip olduğu itibarın, kadınların cinsel taciz karşısında seslerini çıkarmalarını engellediğini söylüyor.
İzlanda’nın kadınlar için dünyanın en iyi yeri ve aynı zamanda en güvenli ülkesi olduğu söylenir. Ancak birçok İzlandalı kadın, bunun aslında böyle olmadığını söylüyor.
35 yaşındaki Hulda Hrund Guðrúnar Sigmundsdóttir, “Bu saçmalık” diyor. “Bu, küçüklüğümüzden beri zorla dayatıldı. Bize çok güvende olduğumuz söylendi, ama bir yanda da annelerimiz erkeklerle konuşmamamız için bizi uyarırdı.”
Sigmundsdóttir, nüfuz sahibi cinsel şiddet faillerinin isimsiz hikayelerini derleyen ve paylaşan dokuz İzlandalı kadından oluşan yeni bir feminist kolektif, Öfgar’ın bir üyesi. Son eylemleri küçük ülkeyi kasıp kavurdu ve #MeToo hareketinin yeniden canlanmasına yol açtı.
Geçen yıl, nüfuz sahibi birçok İzlandalı erkek taciz, görevi kötüye kullanma veya cinsel suç iddiasıyla istifa etti veya görevden alındı. Liste, medya, siyaset, futbol ve iş dünyasından erkeklerin yanı sıra nüfuz sahibi diğer kişileri de içeriyor. Bu erkeklerden bazıları özür diledi, ancak çoğu da haklarındaki iddiaları reddetti.
Sigmundsdóttir, ‘feminist bir cennet’ olarak görülen İzlanda’nın uzun süredir sahip olduğu itibarın, kendisi gibi kadınların taciz karşısında seslerini çıkarmalarını engellediğini söylüyor. “Bu bir susturma taktiği” diyor. “Bize minnettar olmamız gerektiği söylendi çünkü diğer ülkeler bizden daha kötü durumda.”
İzlanda Üniversitesi tarafından 20 binden fazla katılımcının katıldığı bir araştırma, ülkede dört kadından birinin tecavüze veya cinsel saldırıya uğradığını ortaya koyuyor. Bu, AB ve İngiltere için tahminlerden daha yüksek.
Bunun da ötesinde, polise bildirilen vakaların büyük çoğunluğu yargıya taşınmadı ve çok azı cezai hükümle sonuçlandığı için cinsiyete dayalı şiddet iddiası söz konusu olduğunda adalet sisteminin kadınların aleyhine çalıştığını düşünüyorlar. Bazıları ise, İzlanda’yı kadınları cinsiyete dayalı şiddetten koruyamamakla suçlayarak insan hakları mahkemesine dava edecek kadar ileri gitti.
Feminist kolektif Öfgar, tamamı cinsel saldırından kurtulan kadınların bir Facebook grubunda konuşmaya başlaması ve birlikte bir TikTok hesabı açmaya karar vermesiyle başladı. İlk başta, rıza kavramı ve cinsel eğitim hakkında eğitici videolar yayınladılar. Ancak İzlandalı bir müzisyene karşı yöneltilen 32 cinsel saldırı iddiasının ardından kadınların hikayelerini yayınlamaya karar verdiler. İddiaları yalanladı.
Grubun üyelerinden 28 yaşındaki Helga Ben, “Bir gecede başladı” diyor. O zamandan beri yüzlerce kadın kendi yaşadıklarını ifşa etti.
Erkek milli futbol takımında oynayan bir futbolcuya yönelik cinsel taciz iddialarının gündemleştirilmesi için bir kampanya yürüttüler. Kampanyalarının ardından, İzlanda Futbol Federasyonu’nun tüm yönetim kurulu, iddia edildiği gibi olayı örtbas etmeleri nedeniyle istifa etti.
Derleyen: SES Eşitlik, Adalet, Kadın Platformu
Kaynak: Guardian