UNDP’nin yayınladığı yeni araştırma, kadınların, yaşamlarının her alanında hem de kadınlar hem de erkekler tarafından ön yargılarla sınırlandırıldığını ortaya koyuyor.
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından bugün yayınlanan yeni Toplumsal Cinsiyet Sosyal Normlar Endeksi, toplumsal inançların politika, iş ve eğitim gibi alanlarda cinsiyet eşitliğini nasıl engellediğini ölçüyor ve dünya nüfusunun yüzde 80’inden fazlasını kapsayan 75 ülkeden verilerle hazırlanmış bir analiz.
Endeks, erkekler ve kadınlar arasındaki eşitsizliğin ortadan kaldırılması yolunda yıllar içinde mesafe katedilmesine rağmen, erkeklerin ve kadınların yüzde 90’ının kadınlara karşı bir tür önyargıya sahip olduğunu ortaya koyarken, kadınların eşitliğe ulaşma yolunda karşılaştığı görünmez engellere dair de yeni ipuçları veriyor.
“Önyargıların hikayesi”
Endekse göre, dünyadaki erkeklerin ve kadınların yaklaşık yarısı erkeklerin daha iyi siyasi liderler olduğunu düşünüyor ve yüzde 40’tan fazlası da erkeklerin daha iyi yöneticilik yaptığını ve iş olanakları az olduğunda erkeklerin işi daha çok hak ettiğini düşünüyor. Yüzde 28’i bir erkeğin eşini dövmesini haklı buluyor.
Endekste, 30 ülkede, önyargıların değişimine dair bilgi de mevcut. Bazı ülkelerde iyileşmeler yaşanırken, bazılarında tutumların son yıllarda kötüleştiği ve bu şekilde ilerleme kaydedilemeyeceğine işaret ediliyor.
“Kadınların yaşamın temel gereksinimlerine erkeklerle aynı oranda erişimi olmasını sağlamak için son yıllarda uzun bir yol kat ettik. İlköğretime kayıtta eşitliğe ulaştık ve anne ölümlerini 1990 yılından bu yana yüzde 45 oranında azalttık. Ancak, cinsiyet uçurumu diğer alanlarda, özellikle de iktidar ilişkilerine meydan okuyan ve gerçek eşitliğe ulaşmada en etkili olan alanlarda hala çok büyük. Bugün toplumsal cinsiyet eşitliği için mücadele, önyargıların hikayesidir.” diyor UNDP’nin İnsani Gelişme Rapor Ofisi başkanı Pedro Conceição.
“İktidar Eşitsizliği”
Endeks, eğitim ve sağlık gibi temel kalkınma alanlarında, cinsiyet eşitsizliklerini ortadan kaldırma yönünde ilerleme kaydedilmesine ve siyasi ve ekonomik katılımın önündeki yasal engellerin kaldırılmasına rağmen, ekonomi, siyaset ve iş dünyasında, erkekler ve kadınlar arasındaki “iktidar eşitsizliğinin” neden hala büyük bulunduğuna ışık tutuyor.
Örneğin, erkekler ve kadınlar benzer oranlarda oy kullanırken, dünya genelindeki parlamento koltuklarının sadece yüzde 24’ünde kadınlar oturuyor. İşgücü piyasasında kadınlara erkeklerden daha az ücret veriliyor ve kadınların kıdemli pozisyonlara yükselme olasılığı daha düşük. S&P 500 şirketlerindeki CEO’ların yüzde 6’sından azı kadın ve kadınlar erkeklerden daha fazla saat çalışıyor.
2020, Pekin Deklarastonu ve Eylem Platformu’nun 25. yıldönümü. Bu vesileyle UNDP hükümetleri ve kurumları eğitim ve teşvik yoluyla ve farkındalık yaratarak bu ayrımcı inanç ve uygulamaları değiştirmek için yeni nesil politikalar üretmeye çağırıyor.