Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO), son yayımladığı Küresel Ücretler Raporu’na göre, dünyadaki kadınların erkeklere göre yüzde 20 az daha kazanıyor.
Görsel: Economist
136 ülkeden verilere dayanarak hazırlanan rapor, küresel ücret artışı oranının 2016’da yüzde 2,4 iken 2017’de yüzde 1,8’e düştüğünü ortaya koydu. Raporda, 2017’de küresel ücret artışının, 2008’den bu yana en düşük seviyede görüldüğü, küresel finansal kriz öncesi ücretlerin de çok gerisinde kaldığı vurgulandı.
G20 içindeki ‘gelişmiş ülkeler’de 2016’da yüzde 0.9 olan küresel ücret artışı 2017’de yüzde 0.4’e gerilerken, buna karşılık, G20 içindeki ‘yükselen ve gelişmekte olan ülkeler’de ise ücret artışı 2016’da yüzde 4.9 iken 2017’de yüzde 4.3 oranında seyretti. Türkiye’de ise ortalama ücret artışı 2017 yılında yüzde 1’e düştü.
Cinsiyete dayalı ücret eşitsizliği kabul edilemez düzeyde
ILO, cinsiyete dayalı ücret farkını hesaplamak için 70 ülkeden ve dünya genelinde ücretli çalışanların yaklaşık yüzde 80’ini kapsayan veriler topladı. Bu verilere göre, dünya genelinde kadınlar hala erkeklere göre yaklaşık yüzde 20 daha az kazanıyor. ILO direktörü Guy Ryder’a göre sonuçlar endişe verici: “Toplumsal cinsiyet farkı, günümüzün sosyal adaletsizliğin en büyük tezahürlerinden birini temsil ediyor ve tüm ülkeler eşitsizliğin altında yatan nedenleri daha iyi anlamaya çalışmalı ve eşitliği sağlamak için uğraş vermelidir.”
Rapor, yüksek gelirli ülkelerde, yüksek ücretli çalışanlar arasında cinsiyete dayalı ücret farkı daha fazlayken, düşük ve orta gelirli ülkelerde düşük ücretli çalışanlar arasında cinsiyete dayalı ücret farkı daha fazla.
Raporun yazarlarından biri olan ücret uzmanı Rosalia Vazquez-Alvarez, “Birçok ülkede kadınlar erkeklerden daha iyi eğitimli fakat aynı meslek kategorilerinde çalıştıklarında bile, erkeklerden daha düşük ücretler kazanıyor” diyor. Kadın çalışanların ağırlıkta olduğu sektörlerde hem erkeklerin hem de kadınların ücretlerinin daha düşük olduğunun altını çizen Vazques-Alvarez, kadın emeğinin değersizleştirilmesinin ücret eşitsizliğinin en büyük nedeni olduğunu belirtiyor.
Ücretlerdeki cinsiyet eşitsizliğinin bir diğer nedeni de annelik. Rapor, anne olan kadınların, anne olmayan kadınlara göre daha düşük ücretlere sahip olduklarını gösteriyor. Bu, kadınların anne olmalarına bağlı olarak çalışma sürelerini azaltmaları ve daha düşük ücretle aile dostu işlerde çalışmayı tercih etmeleri gibi bir dizi faktörle açıklanabilir. Rapora göre, kadın ve erkek arasında ebeveynlik görevlerinin daha adil bir şekilde paylaşımı, birçok durumda kadınların farklı meslek seçimleri yapmalarını sağlayabilir.
Türkiye’de erkekler yüzde 9.3 daha fazla kazanıyor
Dünyada, erkeklerin kadınlara oranla daha fazla kazandığı ülkelerin başında Sierra Leone geliyor. Batı Afrika’da yer alan ülkede, erkekler kadınlara oranla yüzde 44.6 daha fazla kazanıyor. Bu ülkeyi yüzde 43’le Gambiya ve yüzde 42’yle Pakistan izliyor. Filipinler’de ise durum tam tersi, kadınlar yüzde 6.6’yla erkeklerden daha fazla kazanıyor. Türkiye’de ise erkekler kadınlara oranla yüzde 9,3 oranında fazla kazanıyor.
ILO Küresel Ücretler Raporu’nun İngilizcesine buradan ulaşabilirsiniz.