Türkiye İstatistik Kurumu’nun ‘İstatistiklerle Aile 2023’ bülteni yayımlandı.
Gelir ve yaşam koşulları araştırması sonuçlarına göre, eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 60’ı dikkate alınarak belirlenen sınıra göre yoksulluk oranı 2023’te yüzde 21.7 olarak hesaplandı.
Hanehalkı tipine göre yoksulluk oranı incelendiğinde ise tek kişilik hanehalklarının yüzde 13.7’sinin, tek çekirdek aileden oluşan hanehalklarının yüzde 21.6’sının, geniş ailelerden oluşan hanehalklarının yüzde 25.7’sinin, çekirdek aile bulunmayan birden fazla kişiden oluşan hanehalklarının ise yüzde 13.6’sının yoksulluk sınırının altında yaşadığı görüldü.
‘Ortalama hane halkı büyüklüğünün en yüksek olduğu il Şırnak’
Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre, Türkiye’de 2008’de 4 kişi olan ortalama hane halkı büyüklüğü azalış gösterdi ve 2023’te 3.14 kişiye düştü.
İllere göre incelendiğinde, 2023’te ortalama hane halkı büyüklüğü en yüksek il 4,86 kişiyle Şırnak oldu. Bu ili, 4.67 kişiyle Şanlıurfa ve 4.61 kişiyle Batman izledi.
Ortalama hane halkı büyüklüğünün en düşük olduğu iller ise 2.54 kişiyle Çanakkale olarak hesaplandı. Bu illeri, 2.6 kişiyle Giresun ve 2.61 kişiyle Balıkesir takip etti.
ADNKS sonuçlarına göre, 2015’te yüzde 14.4 olan yalnız yaşayan fertlerden oluşan tek kişilik hane halklarının oranının 2023’te yüzde 19.7’ye yükseldiği görüldü.
Tek çekirdek aileden oluşan hane halklarının oranı, 2015’te yüzde 66.9 iken 2023’te yüzde 63.8’e geriledi. Diğer yandan, geniş aile olarak tanımlanan ve en az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden oluşan hane halklarının oranı aynı dönemde yüzde 16.5’ten yüzde 13.2’ye düştü.
Çekirdek aile bulunmayan birden fazla kişiden oluşan hane halklarının oranı 2015’te yüzde 2.2 iken, 2023’de yüzde 3.3’e yükseldi.
En yüksek tek kişilik hane halkı oranı Gümüşhane’de
İllere göre hane halkı tipleri incelendiğinde, geçen yıl tek kişilik hane halklarının oranının en yüksek olduğu il yüzde 30.4 ile Gümüşhane oldu. Bu ili yüzde 29.2 ile Tunceli ve yüzde 29 ile Giresun izledi.
Tek kişilik hane halklarının oranının en düşük olduğu il ise yüzde 11.1 ile Batman olarak kayıtlara geçti. Bu ili yüzde 11.8 ile Van ve yüzde 11.9 ile Diyarbakır takip etti.
Aynı dönemde tek çekirdek aileden oluşan hane halklarının oranının en yüksek olduğu il yüzde 72.2 ile Gaziantep oldu. Bu ilin ardından yüzde 71.7 ile Diyarbakır ve yüzde 71.6 ile Şanlıurfa geldi. Tek çekirdek aileden oluşan hane halklarının oranının en düşük çıktığı il ise yüzde 50.8 ile Gümüşhane oldu. Bu ili yüzde 50.9 ile Tunceli ve yüzde 54.1 ile Artvin izledi.
Hane halklarının yüzde 10.6’sı tek ebeveyn ve çocuklu
Türkiye’de 2023’te toplam hane halklarının yüzde 10.6’sını tek ebeveyn ve çocuklardan oluşan hane halkları oluşturdu. Toplam hane halklarının yüzde 2.4’ünü baba ve çocuklar, yüzde 8.2’sini ise anne ve çocukların bulunduğu hane halklarının oluşturduğu belirlendi.
Tek ebeveyn ve çocuklardan oluşan hane halklarının oranının en yüksek olduğu il, geçen yıl yüzde 13.2 ile Elazığ olarak kayıtlara geçti. Bu ili, yüzde 12.9 ile Bingöl ve yüzde 12.7 ile Adana izledi. Bu oranın en düşük olduğu iller ise yüzde 7.4 ile Ardahan, yüzde 8 ile Kars ve yüzde 8.1 ile Yozgat olarak tespit edildi.
Toplam hane halkları içinde anne ve çocuklardan oluşan hane halklarının oranının en yüksek olduğu iller, yüzde 10.3 Elazığ, 10.2 Bingöl, yüzde 9.9 ile Adana, bu oranın en düşük olduğu iller ise yüzde 5.2 ile Ardahan, yüzde 6 ile Yozgat ve Kars oldu.
Baba ve çocuklardan oluşan hane halklarının oranının en yüksek olduğu iller ise yüzde 3.6 ile Kilis ve Malatya, yüzde 3.2 ile Hatay olurken, bu oranın en düşük olduğu iller yüzde 1.8 ile Nevşehir, yüzde 1.9 ile Tokat ve Sinop olarak belirlendi.
Geniş aileler en çok Hakkari’de
Geniş aileden oluşan hane halklarının oranının en yüksek olduğu il, 2023’te yüzde 20.2 ile Hakkari oldu. Hakkari’yi yüzde 18.9 ile Batman, yüzde 17.5 ile Bartın izledi. Bu oranın en düşük olduğu il ise yüzde 9.1 ile Eskişehir oldu. Bu ili yüzde 9.9 ile Çanakkale ve yüzde 10 Ankara takip etti.